© All rights reserved by Dennis Kunkel [astrographics.com]

Deoksyniwalenon [DON]

Toksyna ta należy do grupy trichotecenów i jest produkowana głównie przez dwa gatunki Fusarium graminearum i Fusarium culmorum, a także Fusarium sporotrichoides, F. crookwellense i F. poae… Znaczące ilości DON wykrywano w:

  • kukurydzy
  • pszenicy
  • semolinie (kasza, kuskus z pszenicydurum)
  • jęczmieniu
  • owsie 
  • życie
  • sorgu 
  • i ryżu[1, 2, 3]

Objawy

Objawami obecności tej toksyny są:

  • wymioty
  • biegunka
  • leukocytoza
  • podrażnienie i zapalenie skóry oraz tkanek podskórnych
  • krwotok w narządach wewnętrznych (żołądku, jelitach, sercu, płucach pęcherzu i nerkach) 
  • oraz zatrzymanie krążenia prowadzące do śmierci

Przewlekłe przyjmowanie niskich dawek prowadzi do:

  • obniżenia apetytu
  • anoreksji
  • redukcji masy ciała
  • zapalenia nabłonka jelita cienkiego (biegunka)
  • zmian neuroendokrynologicznych oraz immunologicznych
  • jak też nerfropatii IgA – uszkodzenie nerek (choroba Bergera)[4]
  • nowotworu wątroby
  • nekrozy niektórych tkanek, jak np. ścianki żołądkowo-jelitowej, szpiku kostnego lub tkanki chłonnej

Skutki

Deoksyniwalenon:

  • hamuje syntezę DNA i RNA
  • a poprzez blokowanie enzymu transferazy peptydylowej, która bierze udział w tworzeniu łańcucha peptydowego, hamuje również syntezę białka na poziomie rybosomalnym[5]

Deoksyniwalenon działa także na poziomie komórkowym, wpływa na powstawanie zaburzeń w procesie mitozy i rozdziału chromosomów, mogą także indukować proces samobójczej śmierci prawidłowych komórek…

Dawka

  • dopuszczalna dawka DON 1,0μg/kg masy ciała/dzień (człowiek!)
  • dopuszczalne stężenie skażenia żywności DON wynosi od 200 do 1500μg/kg produktu![6]

Uwaga!

Większość książek lub artykułów, wykorzystanych do opracowania niniejszego tematu, zostało opublikowanych jakiś czas temu, w związku z powyższym niektóre dane, metody leczenia i leki mogą być nieaktualne (wycofane z obrotu lub nigdy nie dopuszczone do obrotu w Polsce), ale Wasz lekarz weterynarii na pewno będzie wiedział czym można je zastąpić.

Większość informacji na tych stronach napisali ludzie, którzy mają duże doświadczenie w hodowli fretek jednak nie są weterynarzami. Wszystkie teksty były konsultowane ze specjalistami.

Każda chora fretka powinna natychmiast znaleźć się u wykwalifikowanego i doświadczonego weterynarza, który specjalizuje się w leczeniu fretek. Pamiętaj fretki należą do zwierząt, u których symptomy choroby występują bardzo późno, co może prowadzić do ich nagłej śmierci. Nie próbuj żadnych “domowych sposobów” bez konsultacji ze specjalistą, nawet jeśli jakiś znajdziesz gdzieś w tekście na tej stronie. Informacje tu zawarte mogą powiększyć Twoją wiedzę i wyczulić Cię na niespecyficzne objawy w zachowaniu Twojej fretki, ale pamiętaj niewłaściwa, samemu postawiona diagnoza może decydować o jej życiu.

Wszystkie prawa zastrzeżone!

by: Ana

foto:
1) biotechnologia.pl
© Fotki, zdjęcia i ryciny zamieszczono w celach poglądowych, dydaktycznych, informacyjnych lub szkoleniowych • © All rights reserved or Some rights reserved, publikacja powyższych zdjęć wymaga zgody autorów

literatura:
[1] Council for Agricultural Science and Technology Cast: Mycotoxins: economic and health risics. Task force Report 116, 91. Council for Agricultural Science and Technology, Arnes, Jowa 1989 
[2] International Agency for Research on Cancer (IARC): Toxins derived from Fusarium graminearum, F. culmorum and F. crookswellense: zearalenone, deoxynivalenol, nivalenol and fusarenone X. In: IARC monographs on the evaluation of carcinogenic risks to humans; some naturally occurring substances; food items and constituents, heterocyclic aromatic amines and mycotoxins. IARC, Lyon 1993, 56, 397
[3] Scott P.M.: Multi-year monitoring of Canadian grains and grain-based foods for trichothecenes and zearalenone. Food Addit. Contaim. 1997, 14, 333
[4] Larsen J. Ch., Hunt J., Perrin I. i wsp.: Workshop on trichothecenes with a focus on DON: summary report. Toxicol. Lett. 2004, 153, 1
[5] Scientific Committee on Food, European Commission, Opinion of Scientific Committee on Food on Fusarium toxins. Part 1: Deoxynivalenol (DON), SCF/CS/CNTM/MYC/19 Final 09/12/99, 2 December, 1999
[6] Propozycje maksymalnych poziomów zanieczyszczeń żywności toksynami Fusarium w UE wg sprawozdania z posiedzenia Komitetu Ekspertów Komisji Europejskiej, 2004
[7] Jarosław Balas, Mikotoksyny jako źródło zanieczyszczeń żywności pochodzenia roślinnego, Borgis – Postępy Fitoterapii 2/2006, s. 98-104
[8] Sylwia Jarzynka, Maria Dąbkowska, Irena Netsvyetayeva, Ewa Swoboda-Kopeć, Borgis – Medycyna Rodzinna 4/2010, s. 113-119
[9] „Tchórz” Marcin Brzeziński, Jerzy Romanowski, 1997
[10] „Hodowla tchórzy” Maria Bednarz, Andrzej Frindt, 1991
[11] „Fretki: warunki zdrowotne, hodowla, rozpoznanie i leczenie chorób” Maggie Lloyd, 1999
[12] „Biology and diseases of the ferret” Fox JG., 1988
[13] „Ferret husbandry, medicine, and surgery” John H. Lewington, 2000
[14] „Ferret for dummies” K. Schilling, 2007
[15] „How to read your report” Wellness Inc., 1993
[16] „Practical ferret medicine and surgery for the private practitioner” Finkler M., 1993
[17] „Ferret medicine and surgery” Brown S., 1992
[18] „Ferret breeding” James McKay, 2006

  • Zmiany neuroendokrynologiczne, immunologiczne, nerfropatia IgA – uszkodzenie nerek (choroba Bergera), nowotwory wątroby, nekrozy niektórych tkanek, jak np. ścianki żołądkowo-jelitowej, szpiku kostnego lub tkanki chłonnej… to tylko kilka ze skutków przyjmowania nawet małej dawki toksyny wraz z pokarmem (suche karmy)… ;-(