Rozsiane, idiopatyczne zapalenie mięśni (DIM), znane także jako „zapalenie wielomięśniowe” (MIF), jest stosunkowo niedawno odkrytą chorobą fretek (pierwszy raz opisaną w 2003 roku)… Jest to choroba dotykająca wszystkich mięśni fretki (rozsiana) o spontanicznych, nieznanych i niejasnych przyczynach (idiopatyczna), z naciskiem na związek z zakłóceniami układu immunologicznego (odpornościowego)…  

Choroba występuje najczęściej u młodych zwierząt  w wieku od 3 do 24 miesięcy (średnio 10), ale odnotowywano także przypadki fretek w wieku powyżej 2 lat… Zachorowalność na nią nie jest podyktowana:

  • płcią
  • dietą
  • pochodzeniem 

Etiologia

Chociaż wiele objawów klinicznych zapalenia mięśni (DIM) przemawia za postacią zakaźną, to dodatkowe badania diagnostyczne nie potwierdziły obecności zakażenia:

  • bakteryjnego
  • pasożytniczego
  • grzybiczego
  • czy wirusowego

Obecnie, nadal trwają badania, doszukujące się przyczyny w czynnej postaci wirusów, z którymi fretka ma kontakt podczas szczepienia (psie szczepionki), gdyż negatywna odpowiedź immunologiczna po szczepieniu jest powszechna wśród fretek i był to jedyny czynnik wspólny dla wszystkich badanych przypadków DIM…

Objawy 

Początek choroby ma charakter nagły i często staje się oczywisty dla opiekuna w czasie od 12 do 36 godzin od wystąpienia objawów… Jednakże, rozwój objawów klinicznych może trwać od dnia, do tygodni lub nawet miesięcy o gwałtownym oraz o nieubłaganym przebiegu, który często może doprowadzić do śmierci fretek dotkniętych chorobą i nieleczonych (eutanazja)…

Początkowe objawy są zmienne, niejasne i niespecyficzne, i mogą obejmować:

  • utrzymującą się gorączkę, która się waha i może osiągnąć 420C (104-1080F)
  • zmęczenie – ciężki letarg i osłabienie
  • zwiększony ból mięśni przy dotknięciu (zwłaszcza tylnej części pleców)
  • lardozę (łukowate wygięcie kręgosłupa)
  • niedowład (głównie tylnej części ciała)
  • skurcz szczęki i bruksizm (zgrzytanie zębami)
  • brak apetytu (jadłowstręt i dysfagia)
  • niechęć do poruszania się
  • biegunkę i/lub nieprawidłowe stolce (luźne)
  • surowiczą wydzielinę z nosa (przezroczystą)
  • wydzielinę z oczu
  • odwodnienie
  • owrzodzenia (wrzody)
  • powiększenie jednego lub więcej węzłów chłonnych lub innych tkanek związanych z obrzękiem limfatycznym
  • powiększenie i szmery serca
  • dyszenie, kaszel
  • drgawki
  • bladość błon śluzowych
  • depresja bez utraty świadomości otoczenia

Zazwyczaj istnieje duża zależność pomiędzy objawami mięśniowymi i żołądkowo-jelitowymi…

Rozpoznanie

Poza objawami klinicznymi, badania hematologiczne i biochemiczne oraz moczu, które z początku mogą być normalne, to po kolejnych 7-10 dniach mogą wykazać:

  • leukocytozę (20-45.000/ul) z oznaczeniem podwyższonej neutrofilii 
  • łagodną niedokrwistość 
  • obniżenie albumin (białka krwi)
  • niekiedy niewielkie podwyższenie glukozy (GLU) 
  • podwyższoną aminotransferazę (transaminazę) alaninową (ALT)
  • podwyższone pH moczu (7-8)

Natomiast nie odnotowano:

  • co zaskakujące, brak podwyższonej kinazy kreatyninowej (CK)
  • oraz tomografia głowy nie wykazuje jakichkolwiek zmian w mózgu

Kombinacja objawów klinicznych, tj. gorączka, łagodna niedokrwistość i leukocytoza neutrofilowa są wystarczające, aby postawić wstępną diagnozę…

Kolejną charakterystyczną cechą kliniczną tej choroby jest oporność na antybiotyki i leki przeciwzapalne użyte w terapii…

Pomimo, że objawy mogą sugerować problemy neurologiczne, choroba ta jest jednostką patologiczną, która wpływa na włókna mięśniowe bez uszkodzeń układu nerwowego…

Ostateczna diagnoza potwierdzana jest badaniem histopatologicznym (biopsja tkanek żywych fretek), wykazującym obraz:

  • rozległy stan zapalny i ropę w węzłach chłonnych 
  • zapalenie tkanki mięśniowej
  • przewlekłej choroby ziarniniakowej mięśni gładkich i szkieletowych oraz tkanek przyległych do nich

W przypadkach przewlekłych są zauważalne zmiany, tj.:

  • zanik mięśni 
  • i zwłóknienia mięśni

Mimo, że w większości przypadków diagnoza nie jest jednoznaczna, to podczas sekcji zwłok , można rozpoznać chorobę poprzez pośmiertne pobranie wycinków:

  • tkanek przełyku (zaobserwowano największe zmiany)
  • mięśnia udowego (czterogłowego) i lędźwiowego, choć badanie może nie być jednoznaczne z uwagi na nierównomierne rozłożenie stanu zapalnego w tkance mięśniowej
  • mięśnia sercowego

Leczenie

W zgłaszanych przypadkach używano do tej pory kilka protokołów terapeutycznych, opartych na:

  • antybiotykach, w tym penicyliny, cefalosporyny, fluorochinolony, doksycyklina, klarytromycyna, azytromycyna, trimetoprim-sulfonamidy, aminoglikozydy, metronidazol i chloramfenikol zakończyły się niepowodzeniem
  • sterydach i niesterydowych lekach przeciwzapalnych, które wykazały niewielki wpływ
  • lekach immunosuspresyjnych 
  • środkach przeciwgrzybiczych i przeciwwirusowych były nieskuteczne w zwalczaniu objawów DIM
  • antynowotworowych
  • lekach medycyny niekonwencjonalnej (homeopatia)
  • i innych lekach, tj. interferon i/lub cyklofosfamid, to tylko interferon-alfa w dawce 600 IU / dzień, wykazał zmniejszenie gorączki w kilku przypadkach

Czyli zastosowanie powyższych leków w połączeniu ze sobą oraz oddzielnie, niestety nie wykazało powalających efektów leczenia…

Niestety, w przypadku braku precyzyjnego określenia etiologii, nie można użyć skutecznej terapii… Nawet terapie paliatywne lub wspomagające wydaja się być nieskuteczne w wysiłkach chwilowego polepszenia lub spowolnienia objawów choroby…

W 2007 roku opracowano protokół leczenia (leki przeciwbakteryjne, pomimo wykluczenia zakażenia bakteryjnego), na który bardzo dobrze zareagowały fretki z podejrzeniem DIM, nawet wracając do normalnego stanu zdrowia i późniejszym nawrotem choroby, ale z uwagi iż przed pierwszym leczeniem nie wykonano biopsji, to nie ma pewności, czy te fretki wcześniej chorowały, akurat na DIM…

Najnowsze zalecenia, obejmują traktowanie fretek z DIM:

  • prednizonem i cyklofosfamidem z powodu podejrzenia, że DIM może mieć immunologiczny charakter, opartego na braku reakcji organizmu na efektywne leczenie w przypadku większości patogenów
  • lub eksperymentalną metodą leczenia

Jeśli podejrzewasz, że Twoja fretka ma DIM to możesz napisać do DIMFerrets@yahoo.com lub poprzez swojego lekarza weterynarii do dr Ramsell – exoticpetvet@hotmail.com … 

Zalecenia

Z uwagi na fakt, iż zaobserwowano u fretek z DIM problemy z przełykaniem (zainfekowanie mięśni przełyku w 100% badanych przypadków), warto pomyśleć o zmianie diety na płynną, dodatkowo można podawać antybiotyki, zapobiegające wtórnym zakażeniom bakteryjnym…

Uwaga!

Większość książek lub artykułów, wykorzystanych do opracowania niniejszego tematu, zostało opublikowanych jakiś czas temu, w związku z powyższym niektóre dane, metody leczenia i leki mogą być nieaktualne (wycofane z obrotu lub nigdy nie dopuszczone do obrotu w Polsce), ale Wasz lekarz weterynarii na pewno będzie wiedział czym można je zastąpić.

Większość informacji na tych stronach napisali ludzie, którzy mają duże doświadczenie w hodowli fretek jednak nie są weterynarzami. Wszystkie teksty były konsultowane ze specjalistami.

Każda chora fretka powinna natychmiast znaleźć się u wykwalifikowanego i doświadczonego weterynarza, który specjalizuje się w leczeniu fretek. Pamiętaj fretki należą do zwierząt, u których symptomy choroby występują bardzo późno, co może prowadzić do ich nagłej śmierci. Nie próbuj żadnych “domowych sposobów” bez konsultacji ze specjalistą, nawet jeśli jakiś znajdziesz gdzieś w tekście na tej stronie. Informacje tu zawarte mogą powiększyć Twoją wiedzę i wyczulić Cię na niespecyficzne objawy w zachowaniu Twojej fretki, ale pamiętaj niewłaściwa, samemu postawiona diagnoza może decydować o jej życiu.

Wszystkie prawa zastrzeżone!

by: Ana

foto:
1) ferretta.pl
Fotki, zdjęcia i ryciny zamieszczono w celach dydaktycznych, informacyjnych lub szkoleniowych

© All rights reserved or Some rights reserved, publikacja powyższych zdjęć wymaga zgody autorów 

literatura:
[1] „Ferret for dummies” K. Schilling, 2007
[2] „Ferret breeding” James McKay, 2006
[3] „Disseminated idiopathic myofasciitis is one of the latest diseases of concern in ferret medicine”, Katrina Ramsell, Ph.D., DVM, Small Animal Channel, 2008 
[4] „Disseminated Idiopathic Myofasciitis in Ferrets”, Simon Starkey BVSc, PhD, D.ABVP (Avian), Veterinary Partner, 2012
[5] „An Emerging Disease of Ferrets: Disseminated Idiopathic Myositis”, Julia Whittington, DVM, Vetmed, 2005 
[6] „Myofasciitis in the domestic ferret, an emerging fatal disease”, Michael Garner, DVM, Dipl. ACVP, Northwest ZooPath, Monroe, WA, Katrina Ramsell, PhD, DVM, Southwest Animal Hospital, Beaverton, OR International Ferret Conference, ZooPath, 2006 
[7] „Disseminated Idiopathic Myositis (Polymyositis) in Ferrets”, Veterinary & Aquatic Services Department, Drs. Foster & Smith, Pet Education, 2006
[8] „Special Medical Alert: New Ferret Illness, DIM, Causes Concern”, American Ferret Association Committee on Health Affairs, 2007
[9] „Disseminated idiopathic myositis (DIM) in ferrets (aka “Polymyositis”)”, Committee On Health Affairs, 2006