Uważa się, że fretki nie są wrażliwe na:

  • panleukopenie kotów
  • parwowirusa psów
  • leptospirozę
  • lub zapalenie jelit norek

ale są bardzo wrażliwe na nosówkęwściekliznę, śmiertelne dla nich choroby zakaźne…

W starszym wieku fretki mają skłonność do chorób:

  • metabolicznych
  • hormonalnych
  • układu krążenia (serca)
  • układu moczowego (pęcherz i/lub nerki)
  • układu płciowego
  • i chorób nowotworowych

Zgodnie z powiedzeniem „lepiej zapobiegać, niż leczyć”, zapoznaj się z poniższym kalendarzykiem badań weterynaryjnych, zabiegów profilaktycznych i pielęgnacyjnych oraz szczepień… Poczytaj także o nosówce wściekliźnie… ;-)

Profilaktyka i szczepienia dla fretek poniżej 6 miesięcy

wiek fretki zabieg1) polecany lek niewskazany lek ważne uwagi
6 tygodni odrobaczenie Drontal Junior Vetminth (zamiennie) – wskazane badanie kału przed podaniem leku – powtórzenia co kwartał dla zwierząt wychodzących, co pół roku dla domowych
6 tygodni 1’szczepinie na nosówkę dla szczeniąt od nieszczepionych matek1-3) 1 dawka: FEBRIVAC DIST MustelVac D 1/2 lub 1/3 dawki: Nobivac® Puppy DP Canivac FH zagraniczne: Fervac D Nobivac D Nobivac DH2 nie stosujemy szczepionek kocich: Felovax Nobivac® Tricat Quadricat oraz wielo-składnikowych: Duramune 5 Duramune Max 5 Duramune 6 Duramune 8 Duramune Max 10 Nobivac L i LC Vanuard 5 L i 5LC – obecność przeciwciał matczynych (szczepione samice) niekorzystnie wpływa na wytwarzanie się odporności poszczepiennej, dlatego potomstwo pochodzące od immunizowanych (szczepionych) matek powinno być zaszczepione w wieku powyżej 12, a nawet 16-20 tygodnia życia  – okres karencji: zgodnie z ulotką szczepionki  – okres ważności: 24 miesiące  – okres kwarantanny: do następnego szczepienia (3-4 tygodnie) i 7 dni po doszczepieniu – odporność na parwowirus: po 7 dniach – w rzadkich przypadkach po szczepieniu może wystąpić słabo zaznaczona reakcja, nadwrażliwość typu anafilaktycznego. Z reguły objawy ustępują samoistnie lub w zależności od nasilenia, niezbędne jest podanie epinefryny.6) – w przypadku szczepienia przeciwko wściekliźnie – szczepić w tylną nogę, mniejsze prawdopodobieństwo zachorowania na mięsaka (nowotwór)4, 6)
9 tygodni (2 miesiąe) 2’szczepinie na nosówkę dla szczeniąt od nieszczepionych matek1-3) j.w. j.w.
12 tygodni (3 miesiące) 3’szczepienie przeciwko nosówce szczeniąt od nieszczepionych matek1-3) j.w.  j.w.
12-16 tygodni (3-4 miesięce) szczepienie przeciwko wściekliźnie, w przypadku wyjazdu zza granicę, w innych przypadkach to szczepienie najlepiej wykonywać po 6 miesiąca życia4) Nobivac® Rabies i inne szczepionki zarejestrowane w Polsce
16-20 tygodni (4-5 miesięcy) 1’szczepienie przeciwko nosówce szczeniąt od szczepionych matek1-3) 1 dawka: FEBRIVAC DIST MustelVac D 1/2 lub 1/3 dawki: Nobivac® Puppy DP Canivac FH zagraniczne: Fervac D Nobivac D Nobivac DH2 j.w.
20 tygodni (5 miesięcy) odrobaczenie advocate dla kociątek (po 9 tygodniu życia) Drontal Junior Vetminth Flubenol Paratex Pratel Systamex (zamiennie) środki w sprayu, typu: frontline i inne – wskazane badanie kału przed podaniem leku – powtórzenia co kwartał dla zwierząt wychodzących, co pół roku dla domowych
28-32 tygodni (7-8 miesięcy) sterylizacja / kastracja5) implant Suprelorin 4,7mg badanie krwi, zabieg chirurgiczny, narkoza – zabiegi w tym wieku są wskazane, tylko i wyłącznie w wypadku następujących przesłanek:* ponad 8 tygodni rui (samice) * nadmierna agresywność (samce) – sterylizacja/ kastracja – zabieg nieodwracalny skutkujący trwałą bezpłodnością, minimalizuje intensywny zapach fretek w okresie rui (zwłaszcza samców), zapobiega hiperestrogenizmowi – zaburzenia funkcji szpiku kostnego (samice i samce), niestety obciążony skutkami ubocznymi   – implant jest okresową odmianą sterylizacji chemicznej (działanie od 18 do ponad 60 miesięcy – średnio 24 miesiące)   – nie wolno! usuwać gruczołów przyodbytowych!!! jest to znęcanie się nad zwierzakiem bez powodu
1 rok (12 miesięcy) badanie krwi: hematologiczne, serologiczne i biochemiczne usg rtg pobranie krwi – okresowe badanie kontrolne, pozwalające ocenić stan zdrowia fretki oraz szybkie leczenie w przypadku ewentualnego stanu chorobowego – powtarzalne raz na rok do 4-5 roku życia, później co pół roku
3 lata i 6 miesięcy szczepienie przeciwko nosówce6) j.w. j.w. – doszczepienia co 24-36 miesiący, najlepiej po badaniu na obecność przeciwciał   – nie szczepić w czasie rui!!!
3 lata i 6 miesięcy szczepienie przeciwko wściekliźnie6) j.w. j.w.

[…] Szczepionki przeznaczone dla fretek (FEBRIVAC DIST) są sprowadzane do Polski jedynie na zamówienie dla zwierząt w chowie fermowym. Indywidualnym pacjentom podajemy więc preparaty przeznaczone dla psów, co należy czynić ostrożnie ze względu na częste reakcje poszczepienne (wymioty, biegunka, zapalenie skóry, itp.). Zwierzę po szczepieniu należy obserwować i w razie potrzeby podać leki przeciwhistaminowe. Jeśli wystąpiła reakcja alergiczna, to przy kolejnych szczepieniach zaleca się podanie preparatów przeciwhistaminowych na pół godziny przed szczepieniem. Należy unikać dla fretek szczepionek produkowanych na komórkach fretek lub nisko pasażowanych na komórkach psich (groźba nosówki poszczepiennej), jak również szczepionek skojarzonych (przeciw różnym chorobom). […]1 […] Połowa dawki zalecana dla psa zapewnia odporność u fretki. Na terenach endemicznego występowania nosówki pierwsza dawkę należy podać w wieku 6 tygodni u zwierząt od nieszczepionych samic lub w 8 tygodniu od szczepionych samic w celu umożliwienia zaniknięcia matczynej odporności. Druga i trzecia dawkę należy podać w wieku 10-12 tygodni i 13-14 tygodni. W terenach nieendemicznych pierwsza pojedyncza dawka w wieku 12 tygodni jest wystarczająca. Doszczepienie wykonuje się co 1-3 lata. Rzadko występują reakcje uboczne, ale mogą pojawić się wymioty i biegunka, rumień lub gorączka. Jeżeli wystąpi wstrząs, należy zastosować leczenie podtrzymujące, w tym adrenalinę, leki antyhistaminowe i płyny.[…]3

Uwaga:

  • 1) należy pamiętać, iż podanie każdego leku czy szczepionki powinno nastąpić w chwili, gdy zwierzak jest całkowicie zdrowy i poza okresem rui (u fretek trwa od stycznia do sierpnia +/- 1 miesiąc)!
  • 2) szczenięta młodsze niż 10 tygodni życia, które wiadomo, że posiadają przeciwciała matczyne (zaszczepione samice) należy zaszczepić dwukrotnie w odstępie 4-6 tygodni… Szczenięta w wieku powyżej 10 tygodni, szczepić jednokrotnie!
  • przy wielokrotnych iniekcjach (szczeniaki) – nie łączyć różnych szczepionek, np. szczepionki Canivac z Nobivac – występuje duże prawdopodobieństwo szoku poszczepiennego!
  • 3) w wielu artykułach i publikacjach czytamy o potrójnym szczepieniu, ale generalnie praktykuje się dwukrotną iniekcję
  • 4) w Polsce nie ma obowiązku szczepienia fretek przeciwko wściekliźnie, generalnie szczepimy zwierzęta wychodzące lub wyjeżdżające za granicę, zwierzaki domowe nie muszą być szczepione
  • 5) mamy podzielone zdania w odniesieniu do wczesnej sterylizacji/kastracji fretek, z jednej strony zabieg ten przeciwdziała występowaniu kilku poważnych schorzeń, a z drugiej w jego wyniku można się spodziewać innych zachorowań, np. nadczynność nadnerczy, w późniejszym wieku fretki
  • 6) szkodliwość szczepionek

Profilaktyka i szczepienia dla fretek powyżej 6 miesięcy

Możemy znaleźć się w sytuacji, gdy do naszego domu trafi fretka starsza i nie będziemy nic wiedzieć o zastosowanej w jej przypadku profilaktyce… ;-(

wiek fretki zabieg* polecany lek niewskazany lek ważne uwagi
powyżej 6 miesięcy odrobaczenie advocate dla kociątek (po 9 tygodniu życia) Drontal Junior Vetminth Flubenol Paratex Pratel Systamex (zamiennie)   – wskazane badanie kału przed podaniem leku – powtórzenia co kwartał dla zwierząt wychodzących, co pół roku dla domowych
powyżej 6 miesięcy jednorazowe szczepienie na nosówkę1) FEBRIVAC DIST MustelVac D Nobivac®Puppy DP Canivac FH Nobivac®DHP Canivac FHP zagraniczne: Fervac D Nobivac®D Nobivac® DH2 nie stosujemy szczepionek kocich: Felovax Nobivac®Tricat Quadricat  oraz wieloskładnikowych: Duramune 5 Duramune Max 5Duramune 6 Duramune 8 Duramune Max 10 Nobivac L i LC Vanuard 5 L i 5LC – obecność przeciwciał matczynych (szczepione samice) niekorzystnie wpływa na wytwarzanie się odporności poszczepiennej, dlatego potomstwo pochodzące od immunizowanych matek powinno być zaszczepione w wieku powyżej 10 tygodnia życia– okres karencji: nie dotyczy– okres ważności: 24 miesiące– okres kwarantanny: 2-3 tygodnie– odporność na parwowirus: 7 dniw rzadkich przypadkach po szczepieniu może wystąpić słabo zaznaczona reakcja nadwrażliwości typu anafilaktycznego. Z reguły objawy ustępują samoistnie lub w zależności od nasilenia, niezbędne jest podanie epinefryny.6)– w przypadku szczepienia przeciwko wściekliźnie – szczepić w tylną nogę,mniejsze prawdopodobieństwo zachorowania na mięsaka (nowotwór)4)
powyżej 6 miesięcy szczepienie przeciwko wściekliźnie4) Nobivac®Rabies i inne szczepionki zarejestrowane w Polsce
powyżej 6-7 miesięcy sterylizacja / kastracja5) implant Suprelorin 4,7mg badanie krwi, zabieg chirurgiczny, narkoza – zabieg nieodwracalny skutkujący trwałą bezpłodnością, minimalizuje intensywny zapach fretek w okresie rui (zwłaszcza samców), zapobiega hiperestrogenizmowi – zaburzenia funkcji szpiku kostnego (samice) – implant jest okresową odmianą kastracji chemicznej – bezpłodność około 24 miesięcy– nie wolno usuwać gruczołów przyodbytowych!!! jest to znęcanie się nad zwierzakiem bez powodu
po roku badanie krwi, hematologiczne, serologiczne i biochemiczne pobranie krwi – okresowe badanie kontrolne, pozwalające ocenić stan zdrowia fretki oraz szybkie leczenie w przypadku ewentualnego stanu chorobowego – powtarzalne raz na rok do 4-5 roku życia, później co pół roku
po 18 miesiącach szczepienie przeciwko nosówce6) j.w. j.w. – doszczepienia co 18-24 miesiące, najlepiej po badaniu na obecność przeciwciał– nie szczepić w czasie rui!!!
po 24 miesiącach szczepienie przeciwko wściekliźnie4) j.w. j.w.

Zabiegi pielęgnacyjne

odstępy czasowe zabieg pielęgnacyjny polecane środki niewskazane środki uwagi ważne
co 2-3 tygodnie kąpiel7) szampony i odżywki  przeznaczone dla fretek inne niewskazane ciepła, nie za gorąca woda, a po kąpieli delikatne wytarcie w ręcznik uwaga na przeciągi, aby nie przeziębić fretki
co 2-3 tygodnie obcinanie pazurków cążki lub gilotynki przeznaczone do obcinania pazurków inne niewskazane należy uważać na długość pazurków, gdyż zbyt długie mają tendencje do rozdwajania się i wyrywania obcinamy pazur przed widoczną miazgą, której nacięcie grozi krwawieniem i bólem dla fretki
co 4-6 tygodni czyszczenie uszu patyczki higieniczne, 40% alkohol i olejek nawilżający lub środki przeznaczone do czyszczenia uszu inne niewskazane fretki mają tendencje do dużej ilości wydzieliny woskowinowej w uszach i zakażeń świerzbowcem – jeżeli mamy obawy, najlepiej poprosić o czyszczenie weterynarza podczas wizyty, np. na odrobaczenie– częstotliwość może wpływać na zwiększoną ilość woskowiny
co 1-2 tygodnie wymiana legowisk delikatne środki piorące inne niewskazane każdy, szanujący się fretkomaniak ma kilka zmian legowisk, kocyków i hamaczków można prać w pralce, na legowiska stosować materiały, o które nie będą zahaczać się pazurki
co 1-2 tygodnie dezynfekcja klatki i kuwet woda z octem lub specjalistyczne środki dezynfekujące środki chemiczne gospodarstwa domowego użycie środków chemicznych gospodarstwa domowego może spowodować zatrucie fretki środki chemiczne trzymać w miejscach niedostępnych dla fretek
raz w tygodniu czesanie futerka szczotki z włosia lub zgrzebło inne niewskazane czesanie pozwoli pozbyć się martwych włosów fretka będzie miała lśniąca sierść i mniej włosków w przewodzie pokarmowym
raz w tygodniu czyszczenie ząbków pasty i szczoteczki specjalistyczne inne niewskazane trudne wyzwanie ;-p, najlepiej przekazać to zadanie lekarzowi weterynarii ma na celu zapobiegać w tworzeniu się kamienia nazębnego, tendencja przy suchej karmie i nieodpowiedniej mięsnej

Uwaga:

  • 7) jest wielu przeciwników częstego kąpania, dla nich wystarczy kąpać fretkę raz na rok, tłumacząc sobie i innym, że zwierze po kąpielach szybciej nabiera swojego „specyficznego” zapachu, a kąpiele szkodzą na skórę!…  osobiście kąpie swoje zwierzaki dość często, minimum raz w miesiącu, raz na kwartał, gdyż są fretkami wychodzącymi i nie wyobrażam sobie jak po spacerze baraszkują w pościeli na łóżku, kiedy wcześniej mogły deptać po różnych „ekskrementach” w parku… czyli z powodów higienicznych moje fretki zażywają kąpieli, która daje im wiele radości (nie da się opisać szaleństwa fretki w czasie suszenia!), piękne i zadbane futro wolne od różnego rodzaju roztoczy, czy bakterii, ponadto przy odstępach, nie dłuższych niż 6-8 tygodni, zapach fretki nadal utrzymuje się w dolnej granicy wyczuwalności (jest mniej drażniący niż fretka, którą kąpie się rzadko)… kąpiele nie częstsze niż 1-2 razy w miesiącu, przy użyciu właściwych środków pielęgnacyjnych nie wysuszają skóry zwierzaka… kąpiele należy połączyć z wymianą legowisk i odkażeniem klatki oraz kuwet… po wieloletniej praktyce wiem, że zwierzaki, które w okresie szczenięcym nie zostały „zrażone” do wody, same chętnie bawią się i nurkują w każdym możliwym pojemniku napełnionym wodą… ;-)
  • ponadto, w czasie rui, kąpiele są nawet wskazane, aby pozbyć się ze skóry nadmiaru łojotoku, intensywniej wydzielanego właśnie w tym okresie… nagromadzone wydzieliny, tworzą osad drażniący skórę zwierzaka, który może doprowadzić do grzybic skóry i autouszkodzeń (intensywniejsze drapanie/iskanie)… w tym czasie kąpiemy co 3-6 tygodni (można użyć Nizoralu)

by: Ana foto: 1) agrest 2) ferretta.pl © All rights reserved or Some rights reserved, publikacja powyższych zdjęć wymaga zgody autorów  literatura: [1] „Tchórz” Marcin Brzeziński, Jerzy Romanowski, 1997 [2] „Hodowla tchórzy” Maria Bednarz, Andrzej Frindt, 1991 [3] „Fretki: warunki zdrowotne, hodowla, rozpoznanie i leczenie chorób” Maggie Lloyd, 1999 [4] „Biology and diseases of the ferret” Fox JG., 1988, 1998 [5] „Ferret husbandry, medicine, and surgery” John H. Lewington, 2000 [6] „Ferret for dummies” K. Schilling, 2007 [7] „How to read your report” Wellness Inc., 1993 [8] „Practical ferret medicine and surgery for the private practitioner” Finkler M., 1993 [9] „Ferret medicine and surgery” Brown S., 1992, 2001 [10] „Ferret breeding” James McKay, 2006 [11] „Fretki – specyfika chowu pokojowego oraz najważniejsze problemy zdrowotne”, Dr Ewa Śmielewska-Łoś, lek. wet. Tomasz Piasecki, Magazyn Weterynaryjny vol. 11 nr 74/2002 [12] „Szczęśliwy kot” Dorota Sumińska, Galaktyka 2006 [13] opium.urpl.gov.pl [14] intervet.pl [15] pfm.pl [16] sfgate.com

by
Anathea
ad
05 09 2008
ed
06 04 2017
Uwaga!
  • Ostatnio natrafiłam na publikację, która niestety potwierdza moje wcześniejsze przypuszczenia, iż szczepienie fretek szczepionkami dla psów, tj. Nobivac Puppy może wywoływać u nich choroby wywołane wszczepieniem psiego parwowirusa… cyt. „… Wykazano, że zakażenia parwowirusowe mogą być jedną z głównych przyczyn zaburzeń w rozrodzie norek, lisów polarnych i pospolitych. Po raz pierwszy opisano zakażenie parwowirusowe u roniących samic ciężarnych lisów polarnych i pospolitych, będące wynikiem zakażenia szczepionkowym parwowirusem psów. …” Siemionek J., Uniwersytet Warmińsko Mazurski w Olsztynie, „Przyczyny zaburzeń w rozrodzie mięsożernych zwierząt futerkowych”, Wydział Medycyny Weterynaryjnej, Katedra Chorób Zakaźnych i Inwazyjnych, Zespół Epizootiologii, Opublikowane w materiałach Kongresowych „Od nauki do praktyki”, str. 155, 2008

  • Planuję zamówić szczepionkę przeciwko nosówce, przeznaczoną dla fretek i norek (FEBRIVAC DIST)… Jest to szczepionka jednoskładnikowa bez psiego wirusa na parwowirozę… Z uwagi, iż w Polsce dostępne są tylko duże opakowania (100 iniekcji), to zapraszam chętnych poznaniaków na zaszczepienie swoich ogonków… podzielimy się… Szczepionka może być użyta do kilku godzin po otwarciu, więc reszta będzie na straty… ;-)

  • Alani

    Ile taka szczepionka (1 iniekcja) miałaby kosztować? Właśnie smrodki, sztuk 3, muszę zaszczepić, więc chętna jestem jak najbardziej :)

  • Na razie poprosiłam doktorka o sprawdzenie ceny… jak będzie korzystna to zamówię, a im więcej ogonków się zgłosi tym będzie taniej… Będę informować co i jak…

  • Freedzia

    Ja też bym była chętna ale dopiero na styczeń nowy rok2012 wtedy mi się kończy u 2 fretek, ciekawe jaka będzie cena :)

  • Alani

    Mi by pasował grudzień najbardziej, ale listopad też może być (dwóm by się skończyły, jedna szczepiona w styczniu 2011) ;)

  • 1 dzień do szczepienia [05 listopada 2011, godz.: 12:00, oczywiście w Kamionkach]… Szczepionka jednoskładnikowa DIST, przeciwko nosówce, zamówiona (nie ma już odwrotu)… ;-p … Cena za flakon 250 sztuk wynosi 280zł., wynegocjowana cena za „ukłucie” wynosi 5zł… im więcej ogonów tym taniej zapłacimy za szczepienkę… ;-) Ilość zgłoszonych fretek: 1. 1 asia 2. 3 alani 3. 2 agrest 4. 7 ana 5. 4 chica 6. 5 paula 7. 4 anerlam 8. 4 roxon 9. 2 fredzia 10. 2 madzik 11. 1 marta 12. 3 alicja 14. 1 agata 15. 2 aanka 16. 1 kasia 17. 2 freta666 18. 1 elisse Suma na dzień dzisiejszy – 45 fretki… 280/45 = ok.6,5zł. za sztukę szczepionki… Szczepienie ustalone na 5 listopada 2011 (sobota), godz. od 12-14 (wstępna rezerwacja)… Pytałam doktorka… można przyspieszyć o 2 miesiące szczepienia ze stycznia… Dobrze jak zbierzemy się na 12:00… doktorek najpierw zaszczepi wszystkie fretki, a później będziemy robić wpisy do książeczek… Naszykujcie drobne (cena za 1 szczepionkę x liść fretek + 5zł. za ukłucie x ilość fretek), np. na dzień dzisiejszy szykujemy: 1 fretka – 7zł. + 5zł. = 12zł. 2 fretki – 12zł. x 2 = 24zł. 3 fretki – 12zł. x 3 = 36zł. 4 fretki – 12zł. x 4 = 48zł. 5 fretek – 12zł. x 5 = 60zł. 6 fretek – 12zł. x 6 = 72zł. 7 fretek – 12zł. x 7 = 84zł. … ;-) Pytania?… piszcie tu na stronce, na gg lub dzwońcie… ;-)

  • I po szczepionku… 50 fretek zostało „pogiglane” igiełką i obfocone… Nasz doktorek stanął na wysokości zadania i uwinął się z całą watahą w godzinkę… ;-) Fotki można obejrzeć tu… ;-)

  • Szczepienie odbędzie się 17 listopada 2012, godz.: 12:00, oczywiście w Kamionkach u dr Botko… Zapisanych jest już 55 fretek… Cena za szczepienie ok. 6zł. + 5zł. za „pogiglanie” fretki igiełką… Razem 11zł. za jednego ogona… Zapraszam chętnych i zapominalskich… ;-)

  • nataliax3

    a czy jak ja zaszczepilam swojego freciaka pierwszy raz jak mial 11 tyg. (bo ‚hodowca’ nie szczepil) to kiedy mam teraz isc z nim na szczepienie? (dodam, ze bylam z nim na spacerku nastepnego dnia po szczepieniu….) nie wiem czy dobrze..

  • Doszczepienie musi być zrobione po 3-4 tygodniach od pierwszej iniekcji. Szczepi się połówką dawki Nobivac puppy DP. Nie można wychodzić na spacery przez cały ten czas do drugiej dawki szczepienia oraz 7-14 dni po nim…

  • Uwaga! przy wielokrotnych iniekcjach (szczeniaki) nie łączyć szczepionki Canivac z Nobivac – występuje duże prawdopodobieństwo szoku poszczepiennego… ;-|

  • Aśka Wijaszka

    Witam. Dzisiaj w nocy moja fretka zaczęła mocno kaszleć. Wystawia język i tak jakby nie mogła złapać oddechu. Nie wiem co robić. Dodam, że czasami przy zabawie dyszy i świszczy jej coś w krtani. Mój ogonek ma trzy miesiące. Normalnie je i się bawi tylko ten kaszel… Czterzepioy dni temu był zaszczepiony drugą dawką na nosówkę a odrobaczony był miesiąc temu. Co może mu się dziać?

  • ferretta

    Mam nadzieję, że zgłosiłaś się już z tym problemem do lek.wet.? Bo to wygląda na reakcje anafilaktyczną po szczepionce lub inne komplikacje z tym związane… Otrzymała tą samą szczepionkę (rodzaj i producent), co za pierwszym razem czy inną?

  • Aśka Wijaszka

    Dziękuję za odpowiedź. Mój maluszek już wyzdrowiał, przynajmniej nie kaszle już. Byłam u weterynarza. Powiedział, że to przeziębienie chociaż myślę, że mogło być to spowodowane szczepionką, ponieważ nie był to ten sam rodzaj. Mam nadzieję, że Ferdek nie będzie mnie już tak straszył. Jeszcze raz dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam :)